Bạn hoàn toàn có quyền tự nộp — IRCC không bắt buộc phải có người đại diện. Có hai trường hợp nên nhờ chuyên viên: hồ sơ phức tạp (kinh nghiệm làm việc ở nhiều nước, từng bị từ chối, gián đoạn tình trạng cư trú), hoặc bạn chưa chắc mình nên đi con đường nào.

Cần lưu ý: tại Canada chỉ RCIC và luật sư hành nghề mới được thu phí tư vấn di trú. Bất kỳ đơn vị thu phí nào không có trong danh bạ công khai của CICC đều là hoạt động trái phép, và bạn sẽ không có kênh khiếu nại nếu xảy ra sự cố. Hãy luôn hỏi số giấy phép và tự kiểm tra.

Hai hệ thống ở cấp độ khác nhau. Express Entry là hệ thống liên bang, áp dụng toàn Canada; AAIP là chương trình đề cử của tỉnh bang Alberta, dành cho người dự định định cư tại Alberta.

Hai bên có thể cộng hưởng: đề cử tỉnh bang cộng thêm 600 điểm khi quay lại hệ thống liên bang, gần như bảo đảm thư mời.

Chọn hướng nào phụ thuộc vào hai điều: điểm của bạn có cạnh tranh trong hồ liên bang không, và nghề của bạn có nằm trong nhóm ưu tiên của Alberta năm đó không.

Có. Điểm tổng thấp không có nghĩa là hết cơ hội. Những cách phổ biến để cộng điểm hoặc đi đường khác:

• Đề cử tỉnh bang (PNP) — cộng thêm 600 điểm, gần như chắc chắn nhận được thư mời
• Rút thăm theo nhóm — các nhóm y tế, STEM, nghề kỹ thuật, nông nghiệp và tiếng Pháp thường có điểm chuẩn thấp hơn rõ rệt
• Nâng điểm ngoại ngữ — hiệu quả nhất so với công sức bỏ ra
• Kinh nghiệm học tập hoặc làm việc tại Canada — được tính trọng số cao

Con đường phù hợp tùy thuộc vào ngành nghề, tuổi, khả năng ngôn ngữ và tình trạng hiện tại của bạn.

Không tự động, nhưng đây là một trong những con đường phổ biến. Chuỗi điển hình: giấy phép du học → giấy phép lao động sau tốt nghiệp (PGWP) → tích lũy kinh nghiệm làm việc tại Canada → CEC hoặc đề cử tỉnh bang.

Yếu tố then chốt là bạn học ngành gì. Điều kiện PGWP hiện gắn với lĩnh vực học, và không phải chương trình nào cũng đủ điều kiện. Việc xin giấy phép du học cũng siết chặt hơn. Hãy xác định con đường di trú trước khi chọn trường và ngành — đổi hướng sau khi tốt nghiệp rất tốn kém.

Trong hầu hết trường hợp là được. Khi đương đơn chính có giấy phép lao động hợp lệ, vợ/chồng thường có thể xin giấy phép lao động mở (open work permit), còn con cái có thể xin giấy phép du học — học tiểu học và trung học công lập thường miễn học phí.

Tuy nhiên giấy phép lao động mở cho vợ/chồng không phải ai cũng được cấp. Điều này phụ thuộc vào cấp độ kỹ năng (TEER) của nghề nghiệp đương đơn chính, loại giấy phép lao động và chính sách hiện hành. Quy định đã siết chặt rõ rệt từ năm 2024 và hiện chủ yếu áp dụng cho nghề TEER 0 và 1 cùng một số ngành thiếu hụt nhân lực.

Vì quy định thay đổi thường xuyên, hãy lên kế hoạch cho cả gia đình trước khi nộp hồ sơ chính, thay vì nộp riêng lẻ về sau.

Không. LMIA chỉ là một mắt xích. Trình tự đầy đủ: chủ lao động chứng minh không tuyển được người tại địa phương, nhận LMIA tích cực, bạn dựa vào đó xin giấy phép lao động, rồi sau một thời gian làm việc mới mở ra con đường thường trú. Trục trặc ở bất kỳ khâu nào cũng làm đứt chuỗi.

Hiểu lầm phổ biến là coi LMIA như món hàng có thể mua. Trả tiền để mua LMIA là bất hợp pháp, và IRCC đã siết chặt kiểm tra doanh nghiệp có hoạt động thật hay không. Nếu bị kết luận là quan hệ lao động giả, hậu quả có thể là cấm nhập cảnh tới 5 năm.

Yêu cầu cốt lõi là số ngày có mặt thực tế: bạn phải ở Canada đủ 1.095 ngày (khoảng 3 năm) trong vòng 5 năm trước ngày nộp hồ sơ. Vì vậy sớm nhất cũng phải khoảng 3 năm sau khi trở thành thường trú nhân.

Những điểm dễ bị bỏ sót:

• Thời gian ở Canada theo diện tạm trú (giấy phép lao động, du học) trước khi có thường trú được tính nửa ngày cho mỗi ngày, tối đa 365 ngày;
• Đương đơn từ 18–54 tuổi phải thi đậu kỳ thi quốc tịch và nộp chứng chỉ tiếng Anh hoặc tiếng Pháp;
• Bạn cũng phải hoàn thành nghĩa vụ thuế — khai thuế đủ 3 trong 5 năm theo quy định.

Hãy chuẩn bị lịch sử xuất nhập cảnh và hồ sơ thuế trước khi đủ số ngày; đây là hai lý do phổ biến nhất khiến hồ sơ bị yêu cầu bổ sung.

Không có câu trả lời chung — tùy con đường. Một số mốc thực tế:

• Express Entry — xử lý liên bang sau khi nhận thư mời thường tính bằng tháng
• Đề cử tỉnh bang — xét duyệt cấp tỉnh cộng xử lý liên bang, thường dài hơn rõ rệt
• Du học chuyển thường trú — thường tính bằng năm

Điều ảnh hưởng đến tiến độ thực tế nhiều hơn cả là hồ sơ có đầy đủ ngay từ đầu hay không. Thư yêu cầu bổ sung của IRCC kéo dài đáng kể thời gian, và phần lớn xuất phát từ thiếu giấy tờ hoặc thông tin không khớp.